Waarom de plek van de gasfles ertoe doet

Een gasfles bevat brandbaar gas onder druk. Bij een defecte aansluiting of slang kan gas ontsnappen. Propaan en butaan zijn zwaarder dan lucht en kunnen zich daarom laag bij de grond verzamelen, bijvoorbeeld in een barbecuekast, kuil of afgesloten hoek. Als daar voldoende gas aanwezig is en er een vonk, vlam of heet oppervlak bij komt, kan brand ontstaan. Een goede opstelling beperkt daarom de kans op lekkage én zorgt dat eventueel ontsnapt gas niet opgesloten raakt.

Dat maakt een gasfles onder een barbecue niet per definitie onveilig. Bij veel modellen is de kast juist ontworpen om een geschikte fles te dragen. De constructie, ventilatieopeningen en toegestane flesmaat zijn dan afgestemd op die toepassing. Problemen ontstaan vooral wanneer de instructies niet worden gevolgd, onderdelen worden aangepast of de barbecue in een afgesloten ruimte wordt geplaatst. Lees voor algemene aandachtspunten ook de pagina veilig barbecueën.

Wanneer is de gasfles onder de barbecue riskant?

Een afgesloten of aangepaste ombouw

Een deurkast kan handig zijn, maar mag de gasfles niet luchtdicht opsluiten. Boor of bedek ventilatieopeningen niet en maak een barbecue niet zelf passend in een maatwerkmeubel zonder de handleiding en voorschriften te controleren. Een krappe ombouw kan bovendien de warmteafvoer belemmeren. Gebruik alleen de opstelling die de fabrikant voor jouw model toestaat.

Te weinig ruimte rond de barbecue

Een barbecue die strak tussen muren, schuttingen of andere objecten staat, kan warmte vasthouden en maakt bediening of inspectie lastiger. Houd de voorgeschreven afstanden aan tot brandbare materialen en zorg voor vrije ventilatie rondom de barbecue. De juiste afstand verschilt per model: er is dus geen universele maat die voor iedere tuin of balkonopstelling geldt.

Een fles die niet goed past of niet stevig staat

Een te hoge of te brede fles kan tegen onderdelen schuren, de slang knikken of de kastdeur onder druk zetten. De fles moet stabiel en rechtop staan, tenzij de fabrikant van fles en toestel uitdrukkelijk iets anders voorschrijft. Zet haar niet los op een rand en gebruik geen geïmproviseerde verhoging. Controleer ook of de barbecue geschikt is voor het type gas, de drukregelaar en de flesaansluiting die je gebruikt.

Warmte, beschadiging of een slechte aansluiting

De gasfles en slang horen niet tegen hete onderdelen aan te komen. Een slang die langs een brander, scherpe rand of bewegend deel loopt, kan beschadigen. Een oude, verharde, gebarsten of geknikte slang moet je niet blijven gebruiken. Let op de vervangings- en controlevoorschriften van de fabrikant en laat twijfel beoordelen door een deskundige. Meer over onderdelen en aansluiten lees je bij installatie en gasaansluiting.

Zo maak je de opstelling veiliger

• Volg de handleiding. Controleer welke flesmaten, gassoorten, regelaars en opstellingen voor jouw barbecue zijn toegestaan. De handleiding gaat vóór algemene tips.
• Zorg voor ventilatie. Houd ontworpen ventilatieopeningen vrij. Plaats de barbecue niet in een afgesloten schuur, garage, tent of andere ruimte waar gas zich kan ophopen.
• Houd de fles stabiel en rechtop. Plaats haar op de daarvoor bedoelde plek en voorkom dat zij kan omvallen of verschuiven wanneer je de barbecue verplaatst of de kast opent.
• Leg de slang zonder spanning aan. Voorkom knikken, scherpe bochten, contact met hete oppervlakken en beknelling door een deur. De slang moet bereikbaar zijn voor inspectie.
• Houd ontstekingsbronnen weg bij aansluiten. Sluit de fles aan volgens de instructies, met de bedieningsknoppen uit en zonder open vuur, sigaret of vonk in de buurt.
• Sluit de gastoevoer na gebruik. Volg de juiste volgorde uit de handleiding. Bewaar een losse gasfles volgens de instructies van de leverancier, rechtop en op een geschikte, goed geventileerde plek, uit de buurt van hitte en ontstekingsbronnen.

Een praktische vuistregel: als je de fles niet zonder moeite kunt bekijken, de aansluiting niet kunt controleren of de slang niet vrij kunt volgen, is de opstelling mogelijk te krap. Pas haar aan voordat je gaat barbecueën.

Controleer op lekkage zonder risico te nemen

Controleer na het aansluiten en telkens wanneer je een mogelijke beschadiging vermoedt op lekkage. Gebruik uitsluitend de controlewijze die in de handleiding of door de gasleverancier wordt aanbevolen. Vaak gaat het om een geschikte lekdetectiespray of een oplossing met zeepsop op de verbindingen: belvorming kan op een lek wijzen. Test nooit met een lucifer of aansteker. Gebruik ook geen methode die onderdelen kan aantasten en spuit geen vloeistof in branders of bedieningsdelen.

Ruik je gas, hoor je een sisgeluid of zie je belvorming? Steek de barbecue dan niet aan en bedien geen elektrische schakelaars in de directe omgeving. Sluit de gastoevoer alleen als dat veilig kan, waarschuw mensen in de buurt en ga naar buiten. Neem contact op met de gasleverancier of hulpdiensten volgens de lokale aanwijzingen. Ga niet zelf sleutelen aan een lekkende installatie.

Veelgemaakte fouten bij de gasfles onder de barbecue

Een veelvoorkomende misvatting is dat een gasfles in een kast altijd veilig is omdat de fabrikant de kast heeft ontworpen. Dat geldt alleen bij gebruik volgens de voorschriften en met de juiste fles. Ook een barbecue op wielen mag niet met een aangesloten fles over drempels worden gesleept als de fles daardoor kan verschuiven of de slang belast wordt. Verplaats het toestel pas nadat je de handleiding hebt geraadpleegd en de gastoevoer veilig hebt afgesloten.

Een tweede fout is de gasfles binnen bewaren omdat dat praktisch lijkt. Doe dat niet zonder expliciete toestemming van de leverancier en de geldende voorschriften. Bewaar gasflessen niet in een kelder, put of andere laaggelegen, slecht geventileerde plek. Zet een fles ook niet naast een barbecue die nog heet is. Wie twijfelt over opslag of aansluiting kan de aanwijzingen op de werking van gasbarbecues en de toestelhandleiding erbij nemen.

Een korte veiligheidscheck voor je gaat grillen

Neem voor het aansteken even de tijd voor deze controle:

• Staat de barbecue buiten, stabiel en volgens de voorgeschreven afstanden?
• Is de gasfles het juiste type en staat ze op de toegestane plek?
• Zijn ventilatieopeningen vrij en is de kast niet aangepast of afgesloten?
• Is de slang onbeschadigd, niet geknikt en uit de buurt van hitte?
• Zijn regelaar en verbinding correct gemonteerd en gecontroleerd volgens de instructies?
• Ruik je geen gas en zie je geen aanwijzing voor lekkage?

Een nee of twijfel betekent: niet aansteken totdat je de oorzaak hebt opgelost. Goed onderhoud helpt gebreken tijdig op te merken; bekijk daarvoor ook onderhoud en schoonmaak. Een veilige gasflesopstelling vraagt geen ingewikkelde ingreep, maar wel aandacht voor ventilatie, passende onderdelen en de voorschriften van de fabrikant. Zo blijft de gasfles onder de barbecue alleen op die plek staan wanneer het toestel daar daadwerkelijk voor is ontworpen.